کتاب "ازکهف تا موسی و ذوالقرنین" اثر علی طهماسبی،

ناشر: یاد آوران

اين سه داستان ظاهرا جداي از يکديگر مي‌نمايند، اما از منظري ديگر و با اندکي تامل مي‌توان ارتباط نزديک هر سه داستان را با هم مشاهده نمود. نقطه‌ي کانوني براي هر سه داستان را مي‌توان مضمونِ "رشد" دانست. در دو داستان اول طلبِ رسيدن به رشد ديده مي‌شود و در داستانِ سوم (ذوالقرنين) نمايشي از شخصيتي رشد يافته.داستان ذوالقرنين که شخصيتي کمال يافته را تصوير مي‌کند در مدينه نازل شده است؛ چنان است که انگار بازخواني اين داستان‌ها به نحوي بيانِ حالِ محمد رسول و يارانش هم بوده است.

 اگرچه مفسرين قرآن کوشيده‌اند تا اثبات کنند که مثلا ذوالقرنين همان اسکندر بوده، يا مجمع‌البحرين فلان جاي زمين است و غار اصحاب کهف در فلان جاي ديگر. و تلاش کرده‌اند تا بگويند که مثلا فلان قوم که خورشيد نزد آنان به لجن فرو مي‌رفت در فلان نقطه‌ي جغرافيا مستقرند و ... ؛ اما در قرآن، هيچ نامِ مشخصي از ذوالقرنين ديده نمي‌شود که اسکندر بوده باشد يا کورش، يا فلان پيامبر. از کهف و مجمع‌ا‌لبحرين و آن پير هم نام و نشانِ مشخصي در ميانه نيست.

همين بي‌نام و نشان بودن‌ها و رها کردن قصه از قيد زمان و مکان، به مخاطب اين فرصت را مي‌دهد تا از متن تاويل تازه‌اي داشته باشد و ذوالقرنين و ديگر عناصر داستان را در ساحتي ديگر جستجو کند.نور و ظلمت، سوي راست و سوي چپ، ملکوت و مُلک، خير و شر، طلوع و غروب، اهورمزدا و اهريمن، روح و نفس، همه چيزهايي دوگانه (قرنين) هستند که در سرزمين وجود هر مخاطبي هم يافت مي‌شوند.و پيوندگاه دو دريا شايد همان جايي باشد که ريشه‌هاي اين دو قلمرو عالم خلق و عالم امر را در پيوند با هم نشان مي‌دهد.

از اين نگاه، دو گرايي يا جدايي و نامتجانس بودنِ جسم و روح از ميان مي‌رود و آن گونه نخواهد بود که به شوقِ معنويت، ماديت را خوار بشماريم. يا به عکس، چنان در هواي خواسته‌هاي مادي گرفتار شويم که خاستگاهِ حيات و هدفِ آفرينش را از ياد ببريم.

با همين تاويل‌هاي تازه، شاید بتوانیم ذوالقرنين را از قاب قصه بيرون بياوريم، اندک اندک با او يگانه شويم، تا هر کسي ذوالقرنينِ سرزمين وجود خود شود.

سرشناسه:

طهماسبي، علي، 1324

Tahmasbi, Ali

عنوان و نام پديدآور: سوره کهف/ علی طهماسبي .
مشخصات نشر: تهران: شرکت بين المللي پژوهش و نشر یادآوران، ١٣٩8
مشخصات ظاهري: ٧2 ص.
شابك: 0- 79- 5824- 964-978
وضعيت فهرست‌نويسي: فیپا
موضوع: تفاسیر ( سوره کهف )
رده‌بندي كنگره: BP١٠٢/ ٩س ٩ط/ ۴۵
رده‌بندي ديويي: 18/297
شماره كتاب‌شناسي ملي: ۴٩۵٢١۴۴